Dəstəmaz
[ Oxunub: 1643 ]
Ayaqyoluna getməyin ədəbləri
1. Ayaqyolunu elə seçmək lazımdır ki, insanlar onu görməsinlər, bədəndən qazçıxarkən ehtimal olunan səsi eşitsinlər, nə də ifrazatın və qazın iyini duya bilsinlər;
2. Ayaqyoluna özü ilə Quran, Allahın adı yazılmış kağız və ya digər əşya .rmaq bəyənilmir;
3. Ayaqyoluna daxil olmazdan əvvəl bu duanı oxumaq müstəhəbdir: «Allahummə inni əuzu bikə minə-l-xubsi və-l-xəbais!» (Allahım, şeytanlardan və onların şərindən sənə pənah .rıram!);
4. Təharət edən kəs ayaqyolunda danışmamalı, salamlaşmamalı, zərurət olmazsa çağırana cavab verməməlidir;
5. Təharət edən kəs ayaqyolunda olarkən ehtiram əlaməti olaraq üzünü və ya arxasını Qibləyə çevirməməlidir;
6. Təharət edən kəs bədəninə nəcasət (sidik və nəcis) düşməsindən özünü gözləməlidir;
7. Təharət edərkən insanların istifadə etdikləri yollardan və istirahət üçün nəzərdə tutulan yerlərdən kənara çəkilmək lazımdır;
8. Təharət edən kəs axmayan durğun sulara, özünün çimdiyi suya nəcasətin düşməsindən ehtiyat etməlidir;
9. Sidik ifraz etdikdə ayaq üstə durmaq bəyənilmir. Təharət edən kəs bunu yalnız iki şərtlə edə bilər;
a) Sidiyin paltara və ya bədənə sıçramayacağına əmin olduqda;
b) Başqalarının onun ayıb (övrət) yerlərini görməyəcəyinə əmin olduqda.
10. Hər iki ifrazat üzvünün çıxışı su (tapılmadıqda isə daş və s.) ilə təmizlənməlidir;
11. Ayaqyolunda sol əl ilə təmizlənmək lazımdır;
12. Ayaqyolundan çıxdıqda bu duanı oxumaq müstəhəbdir: «Ğufranəkə» (Allahım, Səndən bağışlanma diləyirəm!)
13. Ayaqyoluna sol ayaqla daxil olmaq və sağ ayaqla çıxmaq müstəhəbdir.
Dəstəmaz
Dəstəmazlı olmaq namazın şərtlərindəndir.
Uca Allah buyurur:
«Ey iman gətirənlər! Namaz qılmağa durduğunuz zaman üzünüzü və əllərinizi dirsəklərinizə qədər (dirsəkləriniz qə daxil olmaqla) yuyun, (yaş əlinizi) başınıza məsh edin (çəkin), ayaqlarınızı topuqlarınıza qədər (topuqlarınız da daxil olmaqla) yuyun…» («əl-Maidə», 6)
Dəstəmazın şərtləri
Dəstəmaz alan şəxs aşağıdakı şərtləri özündə cəm etməlidir:
1. Müsəlman olmaq;
2. Həddi-büluğa çatmaq (bəzi alimlərin rəyinə görə);
3. Ruhi xəstə olmamaq;
4. Təmiz su tapmaq;
5. Niyyət etmək;
6. Suyun dəriyə çatmasına mane olan hər bir amili (boya, lak və s.) aradan qaldırmaq və əzalarda quru yer saxlamamaq;
7. Bədənin nəcasətdən təmizlənməsi (paklaşdırılması);
8. Sidik və ya nəcisdən azad olmaq.
Dəstəmaz almağın qaydası
1. Dəstəmaz alan şəxs ürəyində dəstəmaz üçün niyyət edib dəstəmaz almaq istədiyini fikrindən keçirməli, bunu dillə deməməlidir. Çünki Peyğəmbər - səllallahu aleyhi və səlləm - nə dəstəmaz alandan, nə namaz qılandan, nə də hər hansı başqa bir ibadətdən qabaq niyyət edərkən niyyətini dillə deməmişdir (həcc və ümrə ziyarəti müstəsnadır). Allahın adını çəkib, yəni «bismilləh» deyib əlləri üç dəfə yumaq (şəkil 1).
2. Sonra üç dəfə ağzını yaxalamaqla (şəkil 2) burnuna su çəkib qaytarmaq (şəkil 3-4) və üzünü (qulaqlar arası və başın tüklü hissəsindən çənənin altınadək olan hissəni) üç dəfə yumaq (şəkil 5).
3. Sonra hər iki qolunu üç dəfə barmaqların ucundan dirsəklərə qədər (dirsəklər də daxil olmaqla) sağ qoldan başlamaqla yumaq (şəkil 6-7).
4. Sonra yaş əllərlə başa məsh etmək. Yəni əlləri isladıb başın qabaq hissəsindən (alının sonundan) arxasınadək (boyunadək) çəkmək, sonra başladığı yerə qaytarmaq (şəkil 8).
5. Sonra şəhadət barmaqlarını qulaqların deşiklərinə salıb baş barmaqları qulaqların arxasına çəkməklə qulaqlara məsh etmək (şəkil 9).
6. Sonra ayaqları üç dəfə barmaqların ucundan topuqlara qədər (topuqlar da daxil olmaqla), əvvəl sağ (şəkil 10), sonra sol ayağı yumaq (şəkil 11). Ayaqları yuyarkən barmaqların arası yuyulmalı və topuğun alt nahiyəsinə suyun çatmasına diqqət yetirilməlidir.
Dəstəmaz alıb qurtardıqdan sonra bu duanı oxumaq müstəhəbdir: "Əşhədu ən lə iləhə illəllahu vəhdəhu lə şərikə ləhu va əşhədu ənnə Muhammədən abduhu va rasuluhu. Allahummə-calni minət-təvvabinə vəc-alni minəl-mutətahhirin!" (Mən şahidlik edirəm ki, Allahdan başqa (ibadətə layiq olan) məbud (ilah) yoxdur, təkdir heç bir şəriki yoxdur və şahidlik edirəm ki, Məhəmməd Onun qulu və Elçisidir. Allahım məni tövbə edənlərdən və pak olanlardan et!).
Dəstəmazı batil edən amillər
1. Ön və arxa ifrazat çıxışlarından xaric olan sidik, nəcis, məzi, yel, istihazə halında gələn qan və s.;
2. Dərin yuxuya getmək və ya huşu itirmək;
3. Dəvə əti yemək;
4. Övrət yerinə bilavasitə toxunmaq (Bəzi alimlərin rəyinə görə);
Dəstəmazı batil etməyən amillər
1. Ön və arxa ifrazat çıxışlarından başqa bədənin istənilən yerindən çıxan qan və s.;
2. Qadına şəhvətlə və ya şəhvətsiz bilavasitə toxunmaq;
3. Odda bişmiş yeməkdən yemək;
4. Dəstəmazın pozulmasına şəkk etmək;
5. Qəh-qəhə ilə gülmək;
6. Meyitə toxunmaq;
7. Qusmaq;
8. Mürgüləmək;
9. Murdar şeyə toxunmaq (murdar şeyə toxunduqda onu su ilə təmizləmək kifayətdir).
Xüff və corablara məsh çəkilməsi
Xüff - ayağa geyinilən yüngül dəri ayaqqabıdır. Onlara məsh çəkmək olar. Corablara da məsh çəkmək olar. Xüfflərə və corablara dəstəmazda ayaqları yumaq əvəzinə isladılmış sağ və sol əlin iç tərəfi ilə məsh çəkilir (şəkil: 12). Bu zaman corabın nazik və ya qalın, salamat və ya yırtıq olmasının fərqi yoxdur.
Xüfflərə və corablara məsh çəkməyin aşağıdakı dörd şərti vardır:
1. Onları geyən artıq dəstəmazlı olsun;
2. Xüfflər və corablar təmiz olsunlar;
3. Onlara məsh yalnız dəstəmaz olanda çəkilsin. Qüsldə isə onlar çıxarılır və ayaqlar yuyulur;
4. Daimi yaşayış yerində yaşayan üçün məshin təsir müddəti 24 saat, səfərdə olanlar üçün isə 72 saat.
http://www.abubakr-mescidi.com/images/libr...t_namaz/001.jpg фото №1
http://www.abubakr-mescidi.com/images/libr...t_namaz/002.jpg фото№2
http://www.abubakr-mescidi.com/images/libr...t_namaz/002.jpg
http://www.abubakr-mescidi.com/images/libr...t_namaz/002.jpg фото№4
http://www.abubakr-mescidi.com/images/libr...t_namaz/002.jpg фто№5
http://www.abubakr-mescidi.com/images/libr...t_namaz/002.jpg фото №6
http://www.abubakr-mescidi.com/images/libr..._namaz/002.jpg7
http://www.abubakr-mescidi.com/images/libr..._namaz/002.jpg8
http://www.abubakr-mescidi.com/images/libr..._namaz/002.jpg9
http://www.abubakr-mescidi.com/images/libr...namaz/002.jpg10
http://www.abubakr-mescidi.com/images/libr...namaz/002.jpg11
http://www.abubakr-mescidi.com/images/libr...namaz/002.jpg12
