Malik Eshter

He? d? yaxan? q?ra?a ??km?! Bu h?disin birba?a m?vzuya d?lal?ti var. Cavab verirs?ns? ver, ?z? d? konkret. Yox vermirs?ns? m?vzunu ba?layaq. Sual: S?q?leyn h?disinin ?hli-s?nn? m?nb?l?rin? v? icmaya g?r? h?km? n?dir?

?ss?lamu ?leyk? ! qarda?! ?ox sa? ol siz d? yax?? olun! Yox bu yuxar?dak? postlarda m?n s?q?leyn h?disi il? ba?l? m?nb?l?r ??kmi?dim. Muslimun ?al??d? ki, bu m?nb?l?rin z?if oldu?unu ?n? ??ksin. Sual qoymu?am, o da fakt qar??s?nda qal?b. G?z?yir?m g?r?m bu s?ssizlik n? vaxta q?d?r davam ed?c?k. ?z? d? s?q?leyn h?disi ?hli-beytin m?sumiyy?ti il? ?laq?li birba?a d?lildir. H? in?allah laz?m olsa link qoyaca??q, g?zl?y?k g?r?k n? olur. P.S Bird? s?n? bu a?a??da yazd???n s?zl? ba?l? maraql? bir m?s?l? dan???m. M?din?d? olanda (Allah h?r k?s? n?sib etsin, o c?ml?d?n S?n? d?) Pey??mb?rimizin q?brini ziyar?t etm?y? getdik. M?n hac?lara ucal? salavat dey?r?k ke?m?si ???n Qurandak? salavat ay?sini oxudum . Ham? bir a??zdan v? m?n d? ucadan Pey??mb?rimiz? salavat ??kdik. Bu zaman Pey??mb?rin q?brini qoruyan ??r?fsizin biri (v?habi-Allah n? b?y?k Allahd?r ki ?z Pey??mb?rini d??m?n ?li il? qoruyur-Musa v? Firovn kimi) uzadqan bunu g?rd? v? h?zm ed? bilm?di bu salavat? m?nim qolumdan ?imdik g?t?rd?. Hac?lar qar??d? araya m?ni ordan ??xartd?lar. M?n onlar?n bir daha xisl?tinin n? oldu?unu g?rd?m.

Muslimun! Cavab ver g?r?k bu h?disi siz q?bul edirsinizmi? N? oldu? Cavab ver!

?hli-S?nn? yekun olaraq bu h?dis bar?d? n? deyib? v? ya q?bul v? r?dd bax?m?ndan: a) m?qbuldur. b) m?rduddur. T?fsilatl? yazmaq laz?m deyil, Konkret yaz.

Eger Pey??mb?rin v?zif?si insanlar?n k?frd?n t?mizl?nm?sidirs?, ki ay? bunu t?sdiql?yir. Nec? ola bil?r ki, ba?qa ay?d? g?l? deyil? ki, insanlar?n t?mizl?nm?sind?n s?n? n?? Y?ni bu el? birba?a onun v?zif?sidir d?. H?, deyil?nd?n sonra haqq? q?bul el?m?s? o ba?qa m?s?l?. Kor ki?iy? olar ki, pey??mb?r ?z t?bli?ini el?m?y?? Pey??mb?r ???n f?rqi yox idi, kor olsun, sa?lam olsun. Onun ???n f?rqi yox idi, kas?b olsun, z?ngin olsun.(?bu B?kr? t?bli? edirdi, Bilal H?b??? t?bli? edirdi) F?rqi yox idi, t?rk olsun, fars olsun, ?r?b olsun.(?r?bin ?c?m? he? bir ?st?nl?y? yoxdur.-h?dis) Biz insanlara aid olan o ilk n?fsani m?rh?l?y? siz nec? ola bil?r o Kainat?n a?as?, al?ml?r? r?hm?t olan Pey??mb?ri d? qat?rs?n?z? O "M?karimul ?xlaq" idi. O M?minl?r? qar?? m?layim, kafirl?r? qar?? s?rt idi. Bu ay? v? h?disl?r? qar?? ??x?b nec? ola bil?r o g?z?llikd? insana, bel? qeyri-etik h?r?k?ti s?z? yara?d?r?rs?n?z.

1.S?n h?disi original v?ziyy?td? yaz, ?z m?nb?l?rind?n! K?lim? k?lim? t?rc?m? ed?k. 2.Bunu ?i?l?r yox , s?nin ?qid?n. ?xlaq?n, fiqhin olan s?hiheyn (Buxari v? M?slim) kitablar?n yaz?r. V? original?n yaz. Baxaq. 3.?v?lc? baxsan, h?disl?r? g?r?, Pey??mb?r bu v?siyy?ti demi?dir (Q?diri Xumda, ?r?f?d?, C?hf?d? v? s.) amma bu da ilahinin hikm?tind?ydi ki, Pey??mb?r bu s?z? dey?nd?, ?m?r kimi insanlar?n i? ?z? ortaya ??xd?, O h?min ?m?r idi ki ?z ?qid?sind? qald? v? h?dis? qada?a qoyulms? da bunun a?kar d?lilidir. 4.?la s?z dedin, o hans? g?n idi ki, Pey??mb?r dedi, bu g?n sizin dininizi tamam etdim v? hans? s?z idi deyildi, nem?t tamamland?. 5.?m?r n? idi, Pey??mb?r idi, n? bilirdi ki, bu ki?i say?qlay?r. 6.O ki, h?dis ??kmis?n a, Biharul ?nvardan(40cild-s?h2)o h?disd? t?hqir n?dir? 7.?li (?.s) il? ba?l? v?siyy?t h?disini yaz geni? ara?d?raq.(M?nb?sini skan el? oldu?u kimi, m?n m?sn?d? baxd?m tapa bilm?dim, ?g?r s?nd? varsa d?qiq yaz, bilim) 8. O ki, ?li (?.s) ki, s?z? pozmad?, o onun dind?n ??xmas?na s?b?b deyildi. ?g?r s?b?bdirs? yaz. S?b?b deyils? aidiyyat? olmayan? bura yazma. 9.“Biharu-l-?nvar”, cild 4, s?h. 303-bu h?disin d?qiq yerini g?st?r, m?nd? bu kitab var, amma tapa bilmir?m.

S?nin s?z?nd?n bel? ba?a d??d?m ki, bu h?dis sizin kitablar?n?za v? ?qid?niz? ?sas?n q?bul olunmur. D?zd?r?

Men ehli sunne olanda pirlere gedirdim, cunki ehli-sunne eqidesinde pirlere getmek haram deyil. Amma vehabi cereyanin qondarma eqidesine gore haramdir. Movzudan cixma!

?m?r N?inki bu s?zl? Pey??mb?r? qar?? ??xd?, Allaha da qar?? ??xd?: Pey??mb?rin (s) v?fat?ndan 4 g?n ?vv?l ba? vermi? bu hadis?ni Buxari "S?hih" kitab?nda 6 r?vay?tl? qeyd edir. O, ?bn-Abbasdan r?vay?t ed?r?k deyir: "C?m? ax?am? idi. El? bir c?m? ax?am? idi ki, Pey??mb?rin (s) a?r?lar? ?idd?tl?nmi?di. Bu zaman O (s) dedi: "M?nim ???n q?l?m-ka??z g?tirin. Sizin he? vaxt az??nl??a d??m?m?niz ???n v?siyy?tnam? yaz?m." Lakin yan?nda olanlar m?bahis? etm?y? ba?lad?lar. Halbuki, he? bir pey??mb?rin yan?nda m?bahis? etm?k olmaz. Onlar dedil?r: "Buna n? olub ki, bel? say?qlay?r? Onu ba?a sal?n. Onlar Pey??mb?rin (s) s?z?n? q?bul etm?dil?r. Pey??mb?r (s) dedi: -M?ni t?rk edin. M?nim oldu?um i? sizin d?'v?t etdiyinizd?n xeyirlidir. { S?hihi-Buxari. cild 5. S?h. 511 "?l-M??azi" kitab?. "M?rzun-n?biyy s?ll?llahu ?leyhi v? alihi v? v?fatuhu" bab?. } Ba?qa bir r?vay?td? is? ?bn-Abbas deyir: "Pey??mb?r (s) can ?st? idi v? evd? bir ne?? n?f?r ki?i d? var idi. Pey??mb?r (s) dedi: - G?lin ?traf?ma c?m olun. Sizin az??nl??a d??m?m?yiniz ???n v?siyy?tnam? yaz?m. Lakin onlar?n b?'zisi dedi: "Pey??mb?rin (s) a?r?lar? ona ?st?n g?lib. Ax? sizin ?linizd? Qur'an var. Allah?n kitab? biz? kifay?tdir. Bu zaman evd? olanlar?n aras?nda ixtilaf d???r?k bir-birl?ril? m?bahis? etm?y? ba?lad?lar. Onlar?n b?'zisi "Az??nl??a d??m?m?niz ???n qoyun sizin ???n v?siyy?tnam? yazs?n" deyir, b?'zisi is? ba?qa s?z deyirdi. ?xtilaf v? bo?-bo? s?hb?tl?r q?z??ark?n Pey??mb?r (s) onlara dedi: - “Durun gedin” ?beydullah deyir: "?bn Abbas dedi: - R?svay??l?q bunda idi ki, onlar?n ixtilaf v? yersiz h?r?k?tl?ri Pey??mb?rin (s) v?siyy?tnam? yazmas?na mane oldu". { S?hih-Buxari. Cild 5. S?h.512. "?l-m??azi" kitab?. "M?r?zun-n?biyy s?ll?llahu ?leyhi v? alihi v? v?fatutu" bab?. } ???nc? d?f? r?vay?td? ?bn-Abbas deyir: "Pey??mb?r (s) can ?st? idi. Evd? bir ne?? ki?i var idi. ?m?r-ibn X?ttabda onlarla idi. Pey??mb?r (s) dedi: - ?traf?ma c?m olun. Az??nl??a d??m?m?niz ???n v?siyy?tnam? yazaca?am. ?m?r dedi: "Pey??mb?r? (s) a?r?lar? ?st?n g?lib. Sizin ki, ?linizd? Qur'an var. Allah?n kitab? biz? kifay?tdir. Bu zaman evd? olanlar?n aras?nda ixtilaf d???r?k bir-birl?ril? m?bahis? etm?y? ba?lad?lar. Onlar?n b?'zisi az??nl??a d??m?m?niz ???n qoyun sizin ???n v?siyy?tnam? yazs?n deyir, b?'zisi is? ?m?rin dediyi s?z? deyirdi. ?xtilaf v? bo?-bo? s?hb?tl?r q?z??ark?n Pey??mb?r (s) onlara dedi: "Durun gedin". ?beydullah deyir: - ?bn Abbas dedi: "R?svay??l?q bunda idi ki, onlar?n ixtilaf v? yersiz h?r?k?tl?ri Pey??mb?r? (s) v?siyy?t yazmaqda mane oldu. { S?hih-M?sl?m. "?l-v?siyy?" kitab?, "T?rkul-v?siyy? lim?n l?ys?l?hu ??y'un yusa fihi" bab?. Cild 4. S?h 175. } M?sl?m d? "S?hih" kitab?nda s?hab?l?rin cavab?n?n bu c?r oldu?unu qeyd etmi?dir: (Onlar dedil?r: "Pey??mb?r (s) say?qlay?r". Ba?qa r?vay?td? is? deyilir: "...?m?r bir s?z dedi. Onunda m?'nas? bu idi ki, a?r?lar Pey??mb?r? (s) ?st?n g?lib. ?m?r sonra dedi: -Bizim ?limizd? Qur'an var. Allah?n kitab? biz? kifay?tdir". { ?bu B?kr-?l-C?vh?ri "S?qif?" kitab?. } G?rd?y?n kimi "say?qlay?r" s?z? ba?qa r?vay?td? (daha m?d?ni ??kild? olmaq ???n) "a?r?" s?z? il? ?v?z olunub. Yuxar?da deyil?n r?vay?tl?r? diqq?t yetirs?k y?qin?n bel? q?na?t? g?l?rik ki, Pey??mb?ri (s) say?qlamaqla v?sf ed?n ?n birici ??xs ?m?r-ibn-X?ttab olub. Halbu ki, m?clisd? i?tirak ed?n b?'zi s?hab?l?rd? onun (y?'ni ?m?rin) s?z?n? d?st?kl?yibmi?. Bu da Pey??mb?rin (s) q?z?bl?n?r?k onlar? m?clisd?n qovmas?na s?b?b oldu. Pey??mb?r (s) onlara dedi: "Durun m?ni t?rk edin". H?qiq?t?nd? bu hadis?d?n bel? m?'lum olur ki, ??kksiz Pey??mb?rin (s) ??xsiyy?tin? istehza olunub. Bu hadis?ni bildikd?n sonra m?nim ???n b?y?k q?lb yaras?na ?evrildi. Bu m?s?l? b?y?k ?h?miyy?t k?sb etm?sin? baxmayaraq, s?nnil?rin ?ks?riyy?ti bu hadis?d?n x?b?rsizdirl?r. M?n, bu ?r?k yand?r?c? hadis?ni ?oxlar?na e?itdir?rk?n inanm?rd?lar. H?tta b?'zil?ri ?ox m?dhi? andlar ed?r?k deyirdil?r ki, ?g?r h?qiq?t?nd? bu hadis? S?hihi-Buxarid? varsa, bundan sonra onun r?vay?t etdiyi he? bir h?dis? inanmayacaq. B?'zil?ri is? bu r?vay?ti t?sdiql?yirdil?r. Lakin bil?nd? ki, Pey??mb?r? (s) ilk d?f? "say?qlayan" s?z?n? X?lif? ?m?r demi?dir, d?rhal q?z?bl?n?r?k onu t?sdiql?m?yi r?dd edirdil?r. H?tta bel? q?rara g?lmi?dil?r ki, saleh s?hab?y? l?k? g?tir?n bu c?r h?disl?ri r?vay?t ed?n Buxariy? v? ya h?r hans? h?dis kitab?na inanmas?nlar!! Bu hadis?nin d?h??tinin sirri ondan ibar?t idi ki, g?r?k m?clisd? olan b?t?n s?hab?l?r Pey??mb?rin (s) ?mrini gecikdirm?d?n h?yata ke?ir?ydil?r. Hans? ki, O H?zr?t (s) ?z?n?n v?siyy?tini yazacaqd?. R?vay?td?n bel? m?'lum olur ki, ?g?r m?s?lmanlar o ?mr? ita?t ed?r?k yerin? yetirs?ydil?r Pey??mb?rd?n (s) sonra az??nl??a d??m?kd?n amanda olard?lar. S?nnil?rd?n kim g?zl?y?rd? ki, Pey??mb?rin (s) s?hab?l?rin b?y?kl?ril? son g?r???, ona (s) incikli s?z dedikd?n sonra ?z m?clisind?n onlar? qovmaqla sona yet?c?k. Hans? ki, bu s?z?n yaln?z bir m?'nas? vard?r. N?v?bid? M?sl?m?n "S?hih" kitab?na yazd??? ??rhind? bunu "say?qlamaq" kimi qeyd etmi?dir. (Allaha p?nah apar?ram) ?mam ??r?fuddin deyir: (?g?r Pey??mb?rin (s) s?yl?diyi: "M?nim ???n q?l?m-ka??z g?tir. Sizin he? vaxt az??nl??a d??m?m?niz ???n v?siyy?tnam? yaz?m" s?z? v? "S?q?leyn" h?disind? dediyi: - M?n sizin ???n Allah?n kitab?n? v? ail?md?n olan ?hli-Beytimi (?) t?rk edir?m. ?g?r onlardan yap??san?z z?lal?t? d??m?rsiniz" s?z? bar?d? fikirl??s?n, bil?rs?n ki, h?r iki h?disin yaln?z bir m?qs?di vard?r. Nec? ki, Pey??mb?r (s) x?st?liyinin o vaxt?nda "S?q?leyn" h?disind? onlara vacib bildikl?rinin t?fsilini yazmaq ist?mi?dir. Lakin Pey??mb?r (s) yazmaqdan ?l g?t?rd?. Bu ona g?r? idi ki, onlar o s?z? dey?nd?n sonra, ?l g?t?rm?y? na?ar oldu. ??nki, kims?nin "pey??mb?rliy?" t?'n? etm?si ???n qap? a??lmas?n v? o s?zl?rd?n sonra yazmaq, ?z?nd?n sonra fitn? v? ixtilaflardan ba?qa bir ?s?r qoymayacaq idi. Eyni zamanda ??ki?m? ba?layacaqd? ki, O H?zr?t (s) bu yaz?da (?l-?yazu-billah) say?qlay?b ya yox? Ke??n h?disl?rd?n bel? m?'lum olur ki, onlar Pey??mb?rin (s) h?zurunda ixtilafa d??m??l?r. Onlar ?ll?rind? olan Qur'anla kifay?tl?n?r?k Pey??mb?rin (s) x?st? hal?nda onun s?z?nd?n vaz ke?m?yi ?zl?ri ???n caiz bilmi?l?r. Sanki Allah?n ?z Pey??mb?ri (s) haqq?nda dediyi s?zl?ri unutmu?durlar: O, kefi ist?y?ni dan??m?r... Onu ?ox q?vv?tli olan (C?brail) ?yr?tdi. { 53.N?cm sur?si, 3-5 } Pey??mb?r siz? n?yi ?mr edirs?, ?m?l edin; n?yi qada?an edirs?, ondan ?l ??kin.{ 59.H??r s?r?si, 7 } Bu Qur'an (Allah d?rgah?nda) ?ox m?ht?r?m olan bir el?inin g?tirdiyi k?lamd?r. El? bir el?i ki ?ox q?vv?tlidir; ?r?in sahibi yan?nda ?ox h?rm?tli, izz?tlidir. El? bir el?i ki ita?t edil?ndir, h?m d? e'tibarl? m?v?kkildir. (Ey M?kk? ?hli!) H?qiq?t?n, sizin dostunuz (he? d? m??rikl?rin dediyi kimi) divan? deyildir! { 81.T?kvir sur?si, 19-22 } ?bn-Abbas bu hadis?ni v?sf ed?rk?n ?ox g?z?l demi?dir: "M?sib?t bunda idi ki, onlar?n ixtilaf v? yersiz h?r?k?tl?ri Pey??mb?rin (s) v?siyy?t yazmas?na mane oldu". B?t?n bunlara baxmayaraq, Buxari "S?hih" kitab?nda ?bn-Abbasdan r?vay?t ed?r?k deyir ki, Pey??mb?r (s) v?siyy?t etm?mi? ?lm?di: (...Pey??mb?r (s) dedi: - M?ni t?rk edin. M?nim oldu?um i?, sizin d?'v?t etdiyinizd?n xeyrlidir". Pey??mb?r (s) onlara ?? ?eyi v?siyy?t ed?r?k deyir: - M??r?kl?ri ?r?bistan yar?madas?ndan ??xar?n, g?l?n n?may?nd?l?rl? m?n nec? davrand?msa, sizd? o c?r davran?n v? ???nc? v?siyy?td? is? susdu v? yaxud dedi ki, onu unutmu?am." { S?hihi-Buxari. Cild 5. S?h. 511. "?l-M??azi" kitab?. "M?r?zun-n?biyy v? v?fatuhu" bab?. } M?'lumdur ki, Pey??mb?r (s) v?siyy?ti ail? ?zvl?ri v? b?'zi qohumlar?n?n haz?r oldu?u bir m?clisd? etmi?dir. O qohumlardan biri d? onun ?misi o?lu Abdullah-ibn-Abbas idi. Bu hadis? "c?m? ax?am? m?sib?ti"nd?n sonrak? g?nl?rin birind? ba? vermi?dir. Lakin q?rib?dir, Buxarinin dediyin? g?r? ?bn-Abbas ???nc? v?siyy?ti dem?k ist?yibmi?. H?r halda, ?i?l?r, ?hli-Beytd?n (?) r?vay?t olunan h?disl?r? ?sas?n s?yl?yirl?r ki, unudulan v? yaxud susulan v?siyy?t ?linin (?) xilaf?t? t?'yin olunmas?d?r.

M?t?vatir h?dis var ki, "m?nim ?hli beytim nuhun g?misi kimidir, ona min?n nicat tapar, minm?y?n q?rq olar" ist?s?n s?n?d d? yazaram ki bu h?dis m?t?vatirdir. Burda hans? sevgid?n dan??maq olar, b?y?m Nuhun o?lu atas?n? sevmirdi, sevirdi. Amma tabe olmad???na g?r? q?rq oldu, bo?uldu. Buyur g?zl?yir?m cavab?n?

Bura ancaq ?hli-s?nn? m?nb?l?rini yaz?ram. B?li g?r?c?yik bu h?dis 1-2 h?disdir, yoxsa m?t?vatir, yalan dan??ana da Alah l?n?t el?sin! Amin. 1. M?slim «S?hih» kitab?n?n 7-ci cildinin 122-ci s?hif?sind?, 2. Termezi «S?n?n» kitab?n?n 2-ci cildinin 308-ci s?hif?sind?, 3. ?bni H?c?r «?ss?vaiq» kitab?n?n 1356-c? s?hif?sind?, 4. ?hm?d ibni H?nb?l «M?sn?d» kitab?n?n 3-ci cildinin 14-ci s?hif?sind? 5. ?hm?d ibni H?nb?l «M?sn?d» kitab?n?n 3-c? cild 371-s?h-d? ?l-Hakim ?n Nisaburi – M?st?dr?k ?s?rind? 3-cild 148 s?h-d? (Zeyd ibn ?rq?md?n ) v? sonra o bu h?disi ?eyxeynin ??rtl?rin? g?r? m?qbul sayaraq s?hih hesab etmi?dir. 6. ?bi Y?la “M?sn?d” ?s?rind? 2-ci cild 303-c? s?h-d? 7. T?b?rani ?l-M?c?mul-?vs?t kitab?nda 3-c? cild, 374-s?h-d? v? 33-s?h-d?, Muc?mul-S??ird? 1-cild, 131-ci s?h-d? v? 135-d? M?c?mul K?bird? (5-cild 154 s?h, 122 s?h-d?, 170-d?, 182-d?) 8. T?fsiril B???vi-d? 3-c? cild, 125-d? v? 271-d? 9. Hakim ?l H?skani “??vahidut t?nzil”-d? 2-ci ild, 41-d? 10. S?l?bi T?fsirul S?l?bi-d? 9-cu cild 189-da 11. F?xr?din Razi “T?fsiri Razi”-d? 8-ci cild, 173-d?, 29-cu cild 112-d? 12. ?bn K?sir “T?fsir”d? 4-c? cild, 122-d? 13. Alusi “T?fsir”-d? 22 c, 195-d?, 27-ci cild, 112-d? 14. ?bn ?sakir “Tarixu Dim??qd?” 4-c? cild, 92-s?h-d? 15. S?leyman Qunduzi H?n?fi “Y?nabiul M?v?dd?”-d? 11 yerd? Yetm?s? de arxas?n? da yaz?m. H? indi s?n? bu h?dis h?cc?t oldusa, H?disi ki?i kimi m?naland?r. M?n dedim ki, ?g?r haqq axtar?rsansa, ?g?r axtarsayd?n g?r?rdin ki, sizin m?zh?bl?r batildir, ??nk? Quran bunu deyir: Ali ?mran 103 ??????? ???? ???? ????? ??? ?????? ??????? ???? ???? ????? Ham?l?qla Allah?n ipin? m?hk?m sar?l?n v? (firq?l?r? b?l?n?b bir-birinizd?n) ayr?lmay?n! Allah?n siz? verdiyi nem?tini xat?rlay?n. O ki Pey??mb?r "habl" s?z?n? burada i?l?dir, Pey??mb?r d? bunu "Quran v? ?hli-Beyt" kimi izah edir bu dediyim m?t?avtir h?dis bunun a?kar d?lilidir. ?g?r Allah s?n? deyirs? d? alah?n ipind?n (Quran v? ?hli-beyt) yap?? v? m?zh?bl?r? b?l?nm?! Niy? gedib haqq? H?n?fid?, H?nb?lid?, Malikid?, ?afeid?, ???rid?, Maturidid? axtar?rsan! D?lilin varsa, bunlar haqd?r v? ictihad qap?s? ba?lan?b, g?tir. G?tirm?y?n? allah l?n?t etsin! Haqq a?kard?r, ?hli-beyt m?zh?bi.

Tirmizi ?z kitab?na h?m s?hih v? h?m d? s?n?n deyib- ?l-camius sahih ???? ??? ???? ?? ?????? ?? ??????? ??? ??? ???? ??? ?????? ?????? ?????? ??? ????? ?????? ????? ?? ?????? ??? ????? ?????? ????? ?? ?????? ??? ????? ?????? ????? ?? ??? ??? ?? ???? ??? ?????? ?????? ?? ???? ??? ???? El-Bidaye ven-nihaye, 11/67 ; Fezailu sunenit-Tirmizi, s.32 ......Bu SEHIH musnedi yazdimve onu Hicaz alimlerine teqdim etdim, onlar ondan razi qaldilar. Ve Iraq alimlerine teqdim etdim, razi qaldilar, Xorasan alimlerine teqdim etdim razi qaldilar. Kimin evinde bu kitab olsa, ele bil ki, evinde danishan peygember var. Diger terefden Tirmizinin kitabina “sehih” deyenler tekce Hakimle Xetib Bagdadi olmayib. Onlarla bele alim tapmaq mumkundur. Onda onlarin elmi chatmayib sen deyen sheylere ki, bele ifade ishledibler?! Qurtubi tefsirinde o qeder yerde bu ifadeni ishledib ki, bir-iki yerini men yazim, qalanini get ozun oxu. ??? ???? ??????? ? ???? ??????? [ ?? ??? ?? ??????? Tefsir Qurtubi, 2/159 ??? ???? ??????? [ ?? ???????? ?????? ??? : ???? ????? ??? ???? ???? ???? ???? Tefsir Qurtubi, 4/310 ??? ???? ??????? : [ ?? ????? ??? ???? ?????? Tefsir Qurtubi, 6/223 Hemchinin Ibn Hecer de Tirmizinin eserine sehih deyib. Buyur oxu: ??? ???? ??????? ?? ????? Ibn Hecer, el-Isabe fi temyizis-sehabe, 6/484 Hele shix Useymin de Tirmizinin eserine SEHIH Tirmizi deyir: ??? ??? ?????? ??????? ?? ??? ???? ??????? (? 092 ? 6): ????? ??? ????? Mecmu fatava ve resail Useymin, 17/173

MAID?-67 Ya Pey??mb?r! R?bbin t?r?find?n s?n? nazil edil?ni t?bli? et. ?g?r (bunu) etm?s?n, (Allah?n) risal?tini (s?n? h?val? edil?n el?ilik, pey??mb?rlik v?zif?sini) yerin? yetirmi? olmazsan. Allah s?ni insanlardan qoruyacaq. H?qiq?t?n, Allah kafir camaat? d?z yola y?n?ltm?z! Eb? Said Muhammed b. Ali es-Saffar, Hasan b. Ahmed el-Mahlid?'den, o Muhammed b. Hamdun b. Halid'den, o Muhammed b. ?brahimi Hulvan?'den, o Hasan b. Hammad Siccade'den, o Ali b. ?bis'ten, o A'me?'ten, o Ebu’l-Haccab'dan, o Atiyye'den, o da Eb? Said el-Hudr?'den bize haber verdi?ine g?re bu ?yet, "Gadir Humm" g?n? Ali b. Eb? Talib hakk?nda nazil olmu?tur.-Esbabi Nuzul, Maide suresi 67- ci aye, Abdulvahid Metin Buradan aydin olur ki, Alinin vilayeti Peygamberin risaleti olan Quranin bir hissesidir.

N?HCUL B?LAG? - ??Q??Q?YY? X?TB?S? And olsun Allaha ki, filank?s onu bir k?yn?k kimi geyindi, halbuki ?ox yax?? bilirdi ki, m?n xilaf?t? nisb?td? d?yirman da??n?n mili kimiydim. Xilaf?t m?nim ?traf?mda f?rlan?rd?. Sel m?nd?n axard?, u?du?um yer? he? bir qu? u?a bilm?zdi. Xilaf?tl? arama bir p?rd? ??kdim, onu qoltu?umdan sivirib atd?m. D??undum: k?silmi? qolumla h?ml? edim, yoxsa bu z?lm?t korlu?a s?br edim? ?z? d? el? bir korluq ki, qocalar? ?ld?n salar, u?a?? qocaldar. ?nanan is? R?bbin? yeti??n? q?d?r bu z?lm?td? ?zab ??k?r . G?rd?m ki, s?br etm?k daha do?rudur – s?br etdim. S?br etdim, amma g?z?md? tikan vard?, bo?az?mda s?m?k vard?. Miras?n?n y??maland???n? g?r?rd?m. Birincisi onu filank?s? verib getdi .

B?ni S?qif?d? ?bu B?kr h?dis s?yl?di ki, "?mamlar Q?rey?d?ndir" v? bunun n?tic?sind? ?nsar dinm?di. S?nc? bu zaman bu h?disd?n ?nsar?n x?b?ri yox idimi? Var idi, sad?c? olaraq unutmu?dular. Bu s?nin ?li-nin xilaf?tini unutmaqlar?na olan cavabd?r. Amma ?bu B?kr d? onlardan f?rql?nm?y?r?k h?disin ?z?n? laz?m olan hiss?sini t?qdim etdi, amma h?dis f?rqliydi. "?mamlar m?nd?n sonra 12 n?f?rdir, ham?s? da q?rey?d?ndir. Pey??mb?rin vaxt?nda da, Quran biz? yet?r dey?n , n?d?ns? h?dis? bigan? ya?ayan ?m?r bu d?f? h?disi q?bul ed?r?k ?bu B?krin bu ??kdiyi naqis d?lill? kifay?tl?ndi.(S?hihi-Buxari. cild 5. S?h. 511 "?l-M??azi" kitab?. "M?rzun-n?biyy s?ll?llahu ?leyhi v? alihi v? v?fatuhu" bab?., S?hih-M?sl?m. "?l-v?siyy?" kitab?, "T?rkul-v?siyy? lim?n l?ys?l?hu ??y'un yusa fihi" bab?. Cild 4. S?h 175 } O ki qald? ki, Ai?? xan?mdan r?vay?t olunan h?disd? baxmayaraq ki, o deyir Pey??mb?rimiz v?siyy?t etm?yib, amma h?disin m?tnind? deyilir ki, o vaxt bel? bir s?hb?t olub. S?n ki, deyirs?n o vaxt bel? s?hb?t olmay?b. Kutubi-sitte VAS?YET B?L?M?Konu:Vasiyet Hakk?ndaRavi:Esved ?bnu YezidHadis:Hz. Ai?e (ra)`nin yan?nda, Hz. Ali`nin Resulullah (sa)`?n vasisi oldu?unu s?ylemi?lerdi: "Resulullah ona ne zaman vasiyette bulundu? ?lece?i s?rada o benim g??s?me yaslanm?? vaziyette idi, bir le?en getirtti. Kuca??mda b?k?lm??t?, ?ld???n? bile hissetmedim. ?yleyse ona ne zaman vasiyet etti" diye itiraz etti.

M?n bu sual?n cavab?n? bilir?m. Bu sual?n cavab? odur ki, f?rzi kifayidir. ?mm?t? r?hb?rlik zaman? ?bu B?kr h?zr?tl?ri ?z xilaf?tin? d?lil kimi, h?disi t?hrif ed?r?k "?mamlar Q?rey?d?ndir" s?z?n? g?t?rd?. Bunu olmazd? ki, Q?rey?in b?y?kl?rinin (?linin (?.s) , Abbas ibn ?bd?lm?tt?lib(r.a)-n?n) yan?nda desin. Orda art?q h?r ?ey ayd?n olacaqd?.

Ya ?z?n? bil?r?kd?n avaml??a vurursan, ya da ki bizl? m?z?l?nirs?n. A?z?nda ?mam Zeynalabdin deyirs?n, amma imam n? dem?k oldu?unu bilmirs?n. ?mam insanlar?n hiday?t r?hb?ri dem?kdir, ?g?r bu g?n s?n s?hifeyi-s?ccadiyy?ni oxuyursansa bu o dem?kdir ki, o kitabda imam insanlara laz?m olan bilgil?r qoyub gedib. O biz? (biz g?nahkar b?nd?l?r?) duan?n nec? edilm?sini ?ox ayd?n ??kild? g?st?rib. Bu onun g?nahkar oldu?undan dan??m?r, o ax? kim? qar?? zalimlik, g?nah i? g?rm??d?? Fasil:K?T?B?`L-?M?NKonu:Ravi:?mm?`l-m?`min?n ?i?eBaslik:RES?LULL?H (S.A. VE S.), ASH?BINA, YAPAB?LECEKLER? AMELLER? EMREDERD?Hadis:??yle demi?tir: Res?lu`ll?h salla`ll?hu aleyhi ve sellem Ash?b?na emretti?i zaman (d?im?) ellerinden gelebilecek amelleri emrederdi. (O zaman Ash?b-? Kir?m`?): "Y? Res?l?`ll?h, biz Senin gibi de?iliz. All?hu Te?l? Senin olmu? ve olacak g?nahlar?na meydan vermemi?tir." derlerdi de (?s?r-?) gazab vech-i m?b?rekinde belirecek kadar k?zar ve ondan sonra da: "En ziy?de s?hib-i takv?n?z, All?h`? en ?ok bileniniz ??phesiz ki benim." buyururlard?.HadisNo:20Bu onu g?st?rir ki, Pey??mb?rin ke?mi? v? g?l?v?k g?nahlar? ba???lasa da, o ?m?li, duan?, t?qvan? he? zaman buraxm?r.

Muslimun s?n haqq axtarma?a g?libs?n yoxsa s?z oyunu oynama?a! H?disi niy? t?hrif edirs?n? S?n deyirs?n ki, h?disd?n ??xan m?na budur: bu 2 ?man?ti ancaq qorumaq v? onlara h?rm?t etm?k laz?md?r. d?zd?r h?dis onu deyir, amma s?n h?disin ?sl m?nas?na k?lg? sal?b g?z yumursan. . M??hur "S?n?ni-Termizi" ("S?hihi-Termizi" ad? il? d? m??hurdur) kitab?nda ?bu S?id v? Zeyd ibn ?rq?md?n bel? n?ql olunur: "Allah?n R?sulu (s) bel? buyurmu?dur: ????? ?????? ??????? ?? ???? ????????????? ???? ???? ?????????? ???????: ?????????? ???????? ???? ????????? ?????? ????? ?????? ????????? ???? ????????? ????? ?????????? ??????????? ?????????????? ?????? ?????????? ????? ?????? ??????? ?????????? ??????????? ?????? ???????????? ???????: "M?n sizin aran?zda iki ?man?t qoyuram. ?g?r onlardan yap??san?z, he? vaxt z?lal?t? d??m?zsiniz: Biri s?madan yer ?z?n? uzanm?? ip olan Allah?n kitab?, dig?ri itr?tim,?hli-beytimdir! Onlar “K?vs?r"hovuzunda m?n? qovu?anad?k, bir-birind?n ayr?lmazlar. Bax?n g?r?n, m?nd?n sonra onlarla nec? r?ftar ed?c?ksiniz. 1) Bu h?disd?ki "hablun" s?z? n? dem?kdir? 2) Bir d? biz bilirik ki, Pey??mb?r deyir ki, "m?nim s?zl?rim Quranla tutu?durun, ?g?r d?z g?lm?zs? at?n" , s?z?n? m?vafiq olaraq bu hans? Quran ay?sinin izah?d?r? 3) ?g?r h?dis deyirs?, bunlara t?m?ss?k etm?zs?niz, z?lil olars?n?z, o zaman sad?c? bunlara h?rm?t etm?k laz?md?r, yoxsa bunlara tabe olmaq laz?md?r?

N? bilir?m n? bilmir?m onu ?z?m bil?r?m. Onun s?n? he? d?xli yoxdur. T?b?rsinin t?fsirin? baxm??am v? yuxar?da m?n demi??m ki, B?ni ?meyy?d?n oldu?unu qeyd edib. M?n d? h?min s?z? demi??m. ?i? aliml?rinin r?vay?t?rind? R?sul deyilibs? d?, bu t?sdiq deyil. ??nk? bizim aliml?r kitab??n ad?n? s?hih qoymay?b ki, bizim ?qid?miz, ?xlaq?m?z, fiqhimiz bu kitabardan ibar?t olsun Bunu kimi Osman haqq?nda nazil oldu?unu v? B?ni ?myy?d?n biri bar?d? nazil oldu?unu dey?n?r var. 1.M?n yuxar?da h?disin rical? bar?d? t?nqidl?ri yazd?m, buna t?kzib ver! 2ci d?lil! Bu r?vay?tl?rd? ziddiyy?tl?r doludur: Bu ziddiyy?t bir ravinin r?vay?tiyl? dig?r r?vay?t?il?rin aras?nda deyil, h?tta bir ravid?n n?qledil?n r?vay?tl?rd? d? m?vcuddur.M?s?l?n ?mmi l M?minin Ai??d?n n?qledil?n r?vay?td?, R?sulullah?n yan?nda Q?rey? b?y?kl?rind?n birinin oldu?u, bir dig?rind? ?tb? v? ?eyb? isimli iki Q?rey?linin oldu?un, ba?qa bir r?vay?td? is? ?bu C?hl v? ?tb? ibn Rabi i??ril?rind? olan bir qrupdan b?hs edilir.?bn abbas?n bir r?vay?tind? R?sulun ?tb?, amisi Abbas v? ?bu C?hl il? dan??d???, ?bn abasa isnad edil?n t?fsir kitab?nda is? bu ki?il?rin Abas, ?meyy? ibn x?l?f v? Safvan ibn ?meyy? oldu?u qeyd edilir. Q?tad?nin r?vay?tind? bunu ?meyy? ibn X?l?f, dig?rind? is? ?beyy ibn X?l?f oldu?u qeyd edilir. V? bel?? ziddiyy?tl?ri g?rm?? olduq. Diqq?t et! 2 n?qt?: R?vay?tl?r? baxsaq, "Allah r?sulu Abdullah g?l?nd? bel? demi?di: "?ndi bu Q?rey?li, bu adama tabe olanlar?n ham?s? kor, k?l? v? s?fil insanlardan ibar?tdir, dey?c?k" dey? i?ind?n ke?ir?r?k, ona qa?qaba? g?st?rmi? v? arxas?n? d?nm??d?. 1) ?vv?la ravi R?sulun i?ini nec? bilib, onun s?yl?diyind?n nec? x?b?rdar olmu?du? ?kincisi R?sula iman ed?n kims?l?rin nec? insanlar oldu?nu guya m??rikl?r bilmirdil?rmi ki, Allah r?sulu bel? bir t?la? i?ind? olsun v? sirrinin if?a olunmas?ndan qorxsun. 3-c?s? al?ald?c? xasiyy?tind?n ba?qa bir izah? olmayan bir d???nc?ni bu insanlar Pey??mb?r? nec? yara?d?r?lar? 2) Yuxar?da yazm?san ki, xitab R?sulad?r, ??nk? s?n dey? m?raci?t etmi?dir. Ab?s? sur?sinin 6-c? ay?sind? deyir ki, Onun (k?frd?n) t?mizl?nm?sind?n s?n? n??! ?g?r bu xitab?n Pey??mb?r? ?amil oldu?unu des?k, onda bu ay?ni (c?m? 2) kim? dey?k. ?ks?riyy?ti yaz?b-oxumaq bilm?y?n) ?mmi ?r?bl?r? ?zl?rind?n pey??mb?r g?nd?r?n Odur. (Bu Pey??mb?r) ?vv?ll?r haqq yoldan a??q-a?kar azsalar da, onlara (Allah?n) ay?l?rini oxuyar, onlar? (g?nahlardan, ?irk v? k?fr ?irkab?ndan) t?mizl?y?r, onlara Kitab? v? hikm?ti (Quran? v? ??ri?ti) ?yr?d?r. Pey??mb?rin v?zif?si insanlar?n k?frd?n t?mizl?nm?si deyilmiydi?

Yax?? suald?r? Bu suala m?n d? bir sual ?lav? edir?m: ?mam?t m?s?l?si, ?hli-s?nn?y? g?r? ?suldan deyil, f?rudan say?lmal?d?r. Bel? is?, niy? Pey??mb?rin n??i h?l? ortadayk?n, ?bu b?kr t?cili olaraq, Q?rey?in b?y?kl?ri (Abbas (r.a), ?li (?.s) kimi) vacibatla m???ulk?n, getdi, x?lif? se?ilm?y??

Ay insan oxu g?r n? yazm??am. M?n s?nd?n soru?muram ?hli-beyt kiml?rdir? 1.G?l bel? dan??aq tutaq ki, m?nim firq?m m?n Zeydin bir h?disini ?sas g?t?r?r v? deyir ki, Xan?mlar ?hli-beytd?n deyil, s?n burada Zeydin s?z?n? etibars?z say?rsan, amma sonra Zeydin ba?qa h?disini g?t?r?b d?lil ??kirs?n ki, xan?mlar ?hli-beytd?ndir. ?g?r m?nim ??kdiyim h?disd?ki Zeydin s?z? s?nin ???n etibars?zd?rsa, ?z ??kdiyin h?disd? Zeydin s?z?n? niy? etibarl? say?rsan? 2.M?n bunu ?hli-beytin kiml?rd?n ibar?t oldu?u ???n d?lil g?tirm?mi??m. Zeydin s?z?n? q?d?r olan hiss?ni q?bul edirs?nmi? ?g?r q?bul edirs?ns?, ki, q?bul etm?lis?n. ??nk? Zeydin s?z?nd?n ?nc?ki hiss?, R?sul(s.a.a)-in s?z?d?r. Bu h?dis f?rqli m?nb?l?rd? 180 n?f?r r?vay?t?id?n n?ql olunub. SUAL: M?n deyir?m ki, Quran ?hli-beytl? b?rab?r tutulursa v? hiday?t qayna?? say?l?rsa, qiyam?t? q?d?r bir-birind?n ayr?lmayacaqsa, o zaman bu m?s?l? onlar?n m?sumiyy?tin? d?lil deyildirmi?

Yazd???n ifadeden onu bildik ki, s?n q?bul edirs?n ki, Pey??mb?r din bar?sind? s?hv etm?d?n, ?a?madan dan???b. ?la! Ax?r ki, bunu q?bul el?din. Amma s?n Ab?s? sur?sini m?n? R?sulun g?nah? kimi d?lil g?tirirdin. ?lh?mdulilah ki, ?z s?zl?rinl? ?z?n? t?kzib etdin. Ay insan oxu g?r n? yazm??am. M?n s?nd?n soru?muram ?hli-beyt kiml?rdir? M?n bunu ?hli-beytin kiml?rd?n ibar?t oldu?u ???n d?lil g?tirm?mi??m. Zeydin s?z?n? q?d?r olan hiss?ni q?bul edirs?nmi? ?g?r q?bul edirs?ns?, ki, q?bul etm?lis?n. ??nk? Zeydin s?z?nd?n ?nc?ki hiss?, R?sul(s.a.a)-in s?z?d?r. Bu h?dis f?rqli m?nb?l?rd? 180 n?f?r r?vay?t?id?n n?ql olunub. SUAL: M?n deyir?m ki, Quran ?hli-beytl? b?rab?r tutulursa v? hiday?t qayna?? say?l?rsa, qiyam?t? q?d?r bir-birind?n ayr?lmayacaqsa, o zaman bu m?s?l? onlar?n m?sumiyy?tin? d?lil deyildirmi?

Bu o dem?k deyil ki, o Pey??mb?r haqq?nda nazil olub. M?nb?l?r m?vcuddur. Bura yazm?san ki, T?b?rsi bel? yaz?b, m?n maraq ???n o bir d?n? m?nb?y? baxd?m v? g?rd?m ki: M?s?l?n: T?b?rsi deyir ki, Bu bir r?vay?t Pey??mb?r haqq?nda nazil olub, amma ba?qa yerd? deyir ki, c10, s?h 347-d? deyir ki, B?ni ?meyy?d?n olan bir ??xs bar?d? nazil omu?dur. ?eyx Abbas Qummi deyir ki, Osman haq?nda nazil olmu?dur. ?llam? M?clisi (r.a) Biharul ?nvarda Osman haqq?nda nazil oldu?unu demi?dir. B?y?k alim T?bat?bai (r.a) deyir ki, B?ni ?meyy?nin b?y?kl?rind?n biri bar?d? nazil omu?dur. Bu g?tirdiyin m?nb?l?rd?n olan d?lill?ri ?l? alsaq d?lill?rin z??ifliyi ortaya ??car: S?n?dl?r z?if oldu?u ???n ir?li s?r?l?n r?vay?tl?r h?cc?t say?la bilm?z. bu r?vay?tl?rd?n bir qismi s?hab?d?n, bir qismi d? tabeind?n r?vay?t olunmu?dur. S?hab?l?rd?n n?qledil?n r?vay?tl?r 3 ??xs?, ?mm?lm?minin Ai??, ?n?s b.Malik v? ?bn Abbasa inad olunur.Halbuki bu ??xsl?r hadis? oldu?u zaman, ya d?nyaya g?lm?mi?dil?r (?bn Abbas kimi) , ya da ki u?aq ya?lar?ndayd?lar, bu hadis?y? ?ahid olub onu r?vay?t etm?l?ri ?ox ??tin v? qeyri-m?mk?nd?r. Tabii olanlardan is? (Q?tad?, M?cahid, ?bu Malik, hak?m, ?bn Zeyd v? Z?hhaq kimi) r?vay?tl?rin? g?ldikd?, onlar?n s?hab?y? dayanan r?vay?tl?ri qopuq oldu?u v? kimd?n n?ql edildiyi bildirilm?diyi ???n d?lil say?la bilm?z. Q?l?m 4-c? v? T?vb? 128-ci ay? d? m?nim dedikl?rim? t?sdiqdir: (Ey ?mm?tim!) Siz? ?z?n?zd?n bir pey??mb?r g?ldi ki, sizin ?ziyy?t? (m???qq?t?) d??m?yiniz ona a??r g?lir, o sizd?n (sizin iman g?tirm?yinizd?n) ?tr? t??n?dir, m?minl?rl? ??fq?tli, m?rh?m?tlidir! ?????? ????????? ??????? ????? ??????????? ??????? ???????? ??? ????????? ??????? ????????? ???????????????? ??????? ???????? G?r burada Allah n? deyir e, o "Raufun rahim". Y?qin bu bar?d? d???n?rs?n, sonra da gedib z?if r?vay?tl?rd?n yap???b Pey??mb?r? adi bir m?min? d? yara?mayan h?r?k?ti yara?d?rmazsan.

O zaman yaz?rsansa, m?vzu il? ba?l? yaz. M?vzu ?hli-beytin m?sumiyy?tidir. M?n burada anlad?m ki, siz bu m?s?l?ni anlamaqdan ?ox-?ox uzaqlardas?n?z. D?z m?vzu (m?sumiyy?t) il? ba?l? sual verir?m H?m s?n? v? h?m d? muslimuna! Bu h?dis m?vzunu a?an m?s?l?dir, ayd?nl?q g?tirir. S?hihi M?slim - 7-ci cild, 123-c? s?hif?, Bab: F?zailu ?li (r.a) Yezid ?bnu Hayyan, Zeyd ?bnu Erkam (ra)`tan naklen anlat?yor: "Resulullah (sav) buyurdular ki: "Haberiniz olsun! Ben size iki a??rl?k b?rak?yorum. Bunlardan biri Allah Teala`n?n Kitab?`d?r. O, Allah`?n (sema-arz aras?na uzanm??) ipi olup, kim ona tutunursa hidayet ?zere olur, kim de onu terkederse dalalete d??er. ?kincisi itretim, Ehl-i beytim`dir." Biz, Zeyd ?bnu Erkam`a sorduk: "Kad?nlar? da Ehl-i beyt`inden midir?" "Hay?r!" dedi, Allah`a yemin olsun, kad?n bir m?ddet erkekle beraber olur. Sonra (kocas?) onu bo?ar, o da babas?na ve kavmine d?ner. Resulullah (sav)`?n Ehl-i beyt`i asl? ve kendinden sonra sadaka haram olan asabesi`dir 1) sual: Bu h?dis s?hihdirmi, ?g?r s?hih deyils? d?liliniz n?dir? 2) S?hihdirs?, o zaman bu h?disin m?nas? ?hli beytin ?mm?tin hiday?t qayna?? oldu?unu deyir v? quranla b?rab?r tutulur. Quranla b?rab?r tutulmas? onlar?n m?sum olmas?na v? onlar?n m?rce oldu?una a?kar d?lildir. ?g?r bu bel?dirs?, o zaman, o ?hli beyt ki, siz onlar?n g?nah ?hli oldu?unu deyirsiniz, nec? onlar hiday?t qayna?? ola bil?rl?r?

1.T?vb? 43-d? m?z?mm?t olunurdu, onun etdiyi g?nah deyildi. Ay? 43: ????? ?????? ????? ???? ??????? ?????? ?????? ??????????? ???? ????????? ????????? ?????????? ????????????? “Allah s?ni ba???lad?. N? ???n do?ru?ular m??yy?nl??m?mi?, yalan??lar? tan?mam?? onlara icaz? verdin?” N?qt?l?rB?zi m?nafiql?r he? bir ?zr olmadan Pey??mb?rin (s) yan?na g?lib T?buk c?bh?sin? getm?m?k ???n b?han? g?tirirdil?r. H?zr?t Pey??mb?r (s) d? onlara icaz? verirdi. Bu ay?d? bel? bir icaz? m?z?mm?t olunur v? bildirilir ki, yaln?z ger??k ?zr? olanlara icaz? veril? bil?r.N?vb?ti ay?d? bildirilir ki, Allah m?nafiql?ri c?bh?y? getm?k t?vfiqind?n m?hrum etmi?dir. Dem?k, Pey??mb?rin (s) izni m?nafiql?rin c?bh?d? i?tirak?na Allah?n ikrah? say?sind? m?mk?n olmu?dur. M?z?mm?t is? daha tez if?a xatirin?dir. 47-ci ay?d? d? m?nafiql?rin c?bh?d? i?tirak?n?n z?r?rli olmas? ?n? ??kilir. Dem?k, h?zr?t Pey??mb?rin (s) icaz?si n? g?nah, n? d? idar??iliyin z?iflik ni?an?sidir. 2.Ab?s? sur?si Osman ibn ?ffan haqq?nda nazil olmu?dur. 3.Xeyr m?n deyil, s?n atm?san ona iftira. V? pey??mb?rin g?nahkar oldu?unu ay?nin zahiri m?nas? il? ifad? etm?y? ?al??m?san. S?nin ?ksin? olaraq m?n v? m?nim ?qid?m Pey??mb?ri m?sum bilir?m Halbuki bu g?nah?n olmas? bar?d? n? d?lilin var, n? d? m?f?ssirl?rin t?fsirind?n izah?n yoxdur. He? bir m?f?ssir s?ni kimi , bu ay?ni Pey?mb?rd?n sadir olmu? g?nah bar?d? nazil oldu?unu qeyd etm?yib. Bu ay?nin nazil olma s?b?bini yaz, varsa, Onunla ba?l? h?disl?r varsa yaz. V? m?f?ssir fikirl?rini yaz, m?zakir? ed?k. S?n kims?n ki, yek?ba?l?qla bunu izah edirs?n.